O tym, czym są style uczenia się możesz przeczytać tutaj. Dzisiaj opowiemy o tym dlaczego ich stosowanie przynosi dużo szkód w naszej edukacji.
I. Style uczenia kategoryzują i ograniczają uczniów
Często słyszy się, że Twój styl uczenia się jest wrodzony i niezmienny i właściwie tylko w ten sposób powinieneś przyswajać nową wiedzę.
To może w konsekwencji prowadzić nauczycieli do etykietowania uczniów na podstawie ich stylu uczenia się i dostarczania im tylko materiałów odpowiednich dla tego stylu.
Dobra edukacja powinna oferować uczniom możliwość uczenia się na różne sposoby, zależnie od problematyki. W niewłaściwych rękach style uczenia się mogą prowadzić do ograniczania ich rozwoju.
Dlatego ważne jest, aby nauczyciele rozumieli, że preferencje w stylach uczenia się nie są czymś stałym i nieodwołalnym. Nauczyciele powinni być elastyczni, tak aby ich metody nauczania pobudzały jak największą liczbę kanałów.
Warto również powtórzyć, że badania naukowe nie potwierdzają, że nauczanie według preferencji stylu uczenia się prowadzi do lepszych wyników uczniów.
Okazuje się nawet, że nauczanie, które obejmuje różne style uczenia, może prowadzić do lepszych wyników, ponieważ zapewnia bardziej zróżnicowaną i wzbogacającą naukę.
Ważne jest również, aby nauczyciele pomogli uczniom zrozumieć, że style uczenia się nie określają ich intelektualnych zdolności ani ich możliwości w nauce. Zamiast tego, powinni zachęcać uczniów do eksplorowania różnych stylów uczenia się i kreatywnego podejścia do nauki.
II. Stosowanie stylów uczenia się sprzyja efektowi potwierdzenia, mimo miernych efektów nauki
Osoby, które kładą nacisk na swoje preferowane style uczenia się, mają tendencję do unikania lub odrzucania strategii, które nie pasują do ich stylu, co prowadzi do ograniczenia zakresu uczenia się. To z kolei może prowadzić do utrwalania błędnych przekonań o skuteczności swojego stylu uczenia się, nawet jeśli nie jest on w rzeczywistości optymalny dla danego tematu czy celu. W ten sposób, uczeń może pozostać ograniczony w swoim rozwoju intelektualnym i osiągnięciach, a osiągane wyniki mogą być tylko średnie, a nie rewelacyjne.
Osoby, które bardzo mocno związały się z uczenie się w sposób słuchowy lub wizualny, mogą mieć tendencję do odrzucania alternatywnych podejść, które nie są zgodne z ich stylem uczenia się.
Przykładowo, słuchowcy mogą unikać wykorzystania map myśli lub wykresów, aby uzupełnić swoją naukę, co ogranicza możliwości głębszego przetworzenia informacji i zrozumienia materiału. W konsekwencji, zaniedbywanie alternatywnych podejść uczenia się może prowadzić do utrwalania się ograniczonych przekonań o skuteczności swojego stylu uczenia się i utrudnić dalszy rozwój intelektualny.
III. Wykorzystywanie stylów uczenia wzmacnia nieuzasadnione wrażenie opanowania treści
Na ten szkodliwy efekt najbardziej narażeni są tzw. „wzrokowcy”, którzy nie uznają innych źródeł, jak tylko wizualne.
Okazuje się, że ludzie, którzy uczą się na podstawie obrazów i wykresów, stają się o wiele bardziej pewni zdobywanej wiedzy i rzekomego zrozumienia tekstów, niż kiedy uczą się czytając sam tekst. Z kolei zbytnia pewność siebie w zrozumieniu często prowadzi do minimalnych nakładów na naukę i przedwczesnego zakończenia nauki, zanim wiedza zostanie faktycznie opanowana.
Jest to również bardzo ciekawy problem dotyczący konstrukcji podręczników szkolnych, których piękne i kolorowe zdjęcia czy rysunki, zamiast pomagać, okazują się odwodzić uwagę ucznia (tzw. seductive details effect). Daje to poczucie oczywistości rozwiązania i odciągają ucznia od potrzeby przetłumaczenia problemu na swój wewnętrzny język (self-explanation), co jest kluczowe dla ewentualnego przywołania informacji z pamięci.
IV. Style uczenia się są niekonsekwentnie stosowane przez samych uczniów
Okazuje się, że uczniowie, jakby czując, że poświęcanie się tylko jednej modalności (słuchowej, wzrokowej) nie przynosi dobrych rezultatów, często nie stosują w praktyce założeń systemu VARK (ang. Visual, Aural, Read/write, and Kinesthetic), mimo, że kiedyś określili swój preferowany system.
Polly Hussman i Valerie Dean O’Loughlin z Indiana University konstruując swój eksperyment postawili dwa problemy badawcze:
- czy uczniowie, którzy wypełniają kwestionariusz VARK, aby określić swój osobisty styl uczenia się, rzeczywiście przyjmują strategie uczenia się, które są zgodne z tym stylem?
- czy da się zaobserwować lepsze efekty uczenia się uczniów, których strategie pasują do ich profilu VARK, niż dla uczniów, których strategie nie pasują?
Wyniki sugerują, że większość uczniów używała kilku stylów uczenia się naraz, ale żaden konkretny styl (lub kombinacja stylów) nie przyniósł lepszych wyników niż inny.
Pomimo znajomości własnych preferencji uczenia się, blisko 70% studentów nie zastosowało dopasowanych do nich technik i metod. Większość „wzrokowych” uczniów nie polegała głównie na strategiach wizualnych, np. diagramach, grafikach, ani też większość uczniów ze stylu „czytania/pisania” nie polegała głównie na strategiach jak na przykład przeglądanie notatek lub podręczników i tak dalej.
Pozostała, prawie jedna trzecia uczniów biorących udział w badaniu wybrała strategie zgodne z ich zgłaszanym stylem uczenia się. Czy to się opłaciło? Niestety, nie potwierdzają tego badania – okazało się, że ci uczniowie nie radzili sobie lepiej ani treści wykładowych, ani części laboratoryjnej eksperymentu.
Czytaj też:
Zbadaj nas!
Bibliografia
- Ginns, P. (2005). Integrating Information: A Meta-analysis of the Spatial Contiguity and Temporal Contiguity Effects. Learning and Instruction, 15(6), 515-536.
- Herrlinger, S., Hahn, S., Mecklinger, A., & Baeuml, K. H. (2016). Neuromyths and evidence-based practices in higher education. Zeitschrift für Psychologie, 224(1), 42-48.
- Jaeger, A. J., & Wiley, J. (2014). Does the incorporation of visual elements in reading passages aid or hinder reading comprehension?. Journal of Educational Psychology, 106(1), 199-210.
- Kirschner PA, Van Merriënboer JJG. . Do learners really know best? Urban legends in education. Educ Psychol. 2013; 48 3: 169– 183.
- Mayer, R. E. (2005). Cognitive theory of multimedia learning. The Cambridge Handbook of Multimedia Learning, 31-48.
- Meyer, R. E., & Anderson, R. B. (1992). The Learning Strategies Curriculum: A Program for Effective Learning. Academic Press.
- Paivio, A. (1971). Imagery and Verbal Processes. Holt, Rinehart and Winston.
- Pashler H., McDaniel M., Rohrer D., Bjork R. (2008). Learning styles. Psychol. Sci. Public Interest 9, 105–119.
- Pasquinelli E. (2012). Neuromyths: why do they exist and persist? Mind Brain Educ. 6, 89–96.
- Sharp, J. G., Bowker, R., & Byrne, J. (2008). VAK or VAK-uous? Towards the trivialisation of learning and the death of scholarship. Research Papers in Education, 23(3), 293–314.
- Willingham D. T., Hughes E. M., Dobolyi D. G. (2015). The scientific status of Learning Styles theories. Teach. Psychol. 42, 266–271.