Wszystkie istoty żywe wykazują różne zachowania, takie jak ssanie u noworodków, strząsanie wody przez psy, tarło łososi czy budowa gniazd przez ptaki.

Co łączy te różne zachowania? Są to niewyuczone zachowania, takie jak instynkty i odruchy. Odruchy są prostymi reakcjami na bodźce z otoczenia, takie jak odruch kolanowy. Instynkty to bardziej złożone zachowania, które są wywoływane przez szerszy kontekst, takie jak migracja. Zarówno odruchy, jak i instynkty pomagają organizmom przystosować się do środowiska bez konieczności uczenia się.

Uczenie się, natomiast, jest trwałą zmianą zachowania lub wiedzy wynikającą z doświadczenia. Uczenie się asocjacyjne polega na tworzeniu powiązań między bodźcami i stanowi fundament dla głównych rodzajów uczenia się:

• warunkowania klasycznego – zazwyczaj polegającego na procesach nieświadomych
• warunkowania sprawczego (instrumentalnego) – często wiąże go się z procesami świadomymi
• uczenia się przez obserwację dodaje warstwy społeczne i poznawcze do wszystkich podstawowych procesów skojarzeniowych, zarówno świadomych, jak i nieświadomych.

Jednak żaden z powyższych rodzajów uczenia się nie mogłoby nastąpić, gdyby nie zdolność naszego mózgu do zapamiętywania.

Pamięć to zestaw procesów wykorzystywanych do kodowania, przechowywania i wydobywania informacji. Żyjąc gromadzimy ślady pamięciowe – engramy. Wykorzystujemy je planując i działając.

Różnice między engramami, procesami ich tworzenia i czasem ich przechowywania w układzie nerwowym są przyczyną powstania kilku klasyfikacji pamięci.